Harvard University FAS Shield

  • Home
  • Introduction
  • Language and History
  • Course Information
  • Graduate Study
  • Resources for Study
  • Links
  • Volume 1
    Volume 2
    Volume 3

    Search:

    Volume 2, Fascicle 30
    Page 401

    01 tongki fuka sindaha hergen i dangse;

    02 ice nadan de, han, juwe amba beile tucifi yamun de tehe,

    03 beise ambasa gubci irgen be isabufi, amin beile i ehe facuhūn i weile

    04 be feteme, geren de yoto taiji hūlaha gisun, ere amin beile daci

    05 eherehei jihe turgun, 1/2 han ama, amin beile i ama, tere juwe

    06 ahūn deo sain banjimbihe, ere amin beile, ini ama be huwekiyebufi,

    07 ahūn han ci fakcafi, hecemu golo de tembi seme booi moo saciha bihe,

    08 ama han donjifi, ama jui be sasa weile arafi, ama be ujime, jui be

    09 wambihe, be, 2/3 ama han be tafulame, ama be ujici, jui be

    10 waha seme ainara, ini ehe be ai gūnire, ama be ujici, jui be ujiki

    11 seme tafulafi ujihe, ini ama bederehe manggi, ama han, ini beye de

    12 banjiha ilan jui, amin beile be emu adali ilgahakū duin hošoi duin

    13 amba beile seme ujihe, ere ujihe be, 3/4 musei gurun i niyalma encu

    14 ama i jui seme ilgame ujihe be, geren suwe sahao, jai han ama

    15 bederehe manggi, sirame sure han tefi, han ama i ujihe songkoi ilan

    Page 402

    01 amba beile seme kunduleme banjiha dabala, encu ama i jui seme

    02 ilgame banjiha be, gurun i niyalma suwe geli sahao 4/5 seme hūlame

    03 henduhe manggi, dzung bing guwan hergen i unege jabume, meni

    04 geren inu ilan amba beile be emu adali banjire be saha dabala, ilgame

    05 banjire be sahakū seme jabuha, erei ehe facuhūn ningge emu, jai

    06 isafi tecehe bade amin beile i hendurengge, bi niyalma seme ainu

    07 banjiha ni, akūci alin i moo banjiha 5/6 bicina, moo banjici moo

    08 be sacifi deijimbi, akūci šehun ala i ninggude amba deli wehe

    09 banjiha bicina, wehe i ninggude gasha gurgu fajambi, udu gasha

    10 gurgu fajacibe jaci yebe, wehe banjiha bicina seme hendumbihe,

    11 solho, muse juwe gurun baibi sain banjire de, solho, nikan de cooha

    12 dafi, muse be waki seme jihe 6/7 bihe, jai liyoodung ni ba i ukanju

    13 be ini bade halbufi ujire jakade, ede korsofi abka na de habšafi solho

    14 be dailaha, tere dailara de amin beile, jirgalang taiji, ajige taiji, dudu

    15 taiji, yoto taiji, šoto taiji, jakūn amban geren cooha be unggihe bihe,

    Page 403

    01 abka gosifi i jeo hoton be hūlhame gaiha, g'o šan, 7/8 an jeo hoton be

    02

    03 afafi baha, g'o šan i cooha irgen be waha, an jeo i cooha irgen be

    04 wahakū sindafi unggihe, baha hoton de cooha werifi, casi han i hecen

    05 i baru dosime genere de, solho han donjifi, tun de jailafi hecen be

    06 waliyafi, fung ši hergen i hafan be takūrame, suweni cooha bedere, be

    07 dahafi aniyadari 8/9 alban benere, gaji sere jaka be bure sehe

    08 manggi, genehe beise ambasa hebdefi, tuttu oci, suweni han i beye,

    09 doro jafaha ambasa gashū, han i deo be mende damtun gaji, be,

    10 meni han de gamafi acabure, tuttu oci, be akdame gūnire seme

    11 hendume, musei elcin be unggifi, solho han, 9/10 doro jafaha ambasa

    12 be gemu gashūbufi, han i deo be gajiha manggi, yoto taiji hendume,

    13 han i beye gashūre, han i deo be damtun benjici tetendere, muse

    14 bedereki, muse han i sain cooha be gajifi goidame bici ojorakū, musei

    15 bade monggo nikan bata hanci bikai sehe manggi, amin beile hendume,

    16 solho han hecen be 10/11 waliyafi tun de jailaci tetendere, suwe

    Page 404

    01 generakūci bisu, bi dudu taiji be gamame, han i hecen de genefi tembi

    02 seme hendure jakade, dudu taiji tucifi geren taijisai baru gasame

    03 hendume, ere beile mimbe emhun gamambi serengge, ai sere hese,

    04 beile si weilengge niyalma, bi inu weilengge niyalma kai, mimbe ainu

    05 11/12 gaifi teki sembi seme gasaha, yoto taiji, amin beile i deo jirgalang

    06 taiji i baru hendume, sini ahūn be tafulame henducina, yabure jurgan

    07 fudasihūn kai, muse han i hecen de geneci ojorakū kai, solho han i

    08 hecen i ebele emu giyang ni bira bi, tere giyang ni bira i cargi dalin

    09 be moo i hashalafi poo miyoocan 12/13 cooha faidahabi, juhe tuhekebi

    10 sere, si geneci genere gojime, bi mini juwe fulgiyan be gamame amasi

    11 bedereme genembi, juwe fulgiyan geneci, juwe suwayan, juwe šanggiyan

    12 ainci mimbe dahame genembi dere seme henduhe manggi, jirgalang

    13 taiji ini ahūn be tafulara jakade, amin beile amasi bederehe, terei encu

    14 gūnin fudasihūn mujilen be tubade emgeri 13/14 saha, ere juwe, amasi

    15 jime dung ging de isinjiha manggi, han de deji tucibufi gajire sain

    Page 405

    01 hehe be, i gaimbi sere jakade, yoto taiji hendume, muse amba gurun

    02 be dailafi ai sain jaka bahafi gamambi, solho gurun i damu hehe sain

    03 seme donjiha bihe, ere emu sain hehe be, 14/15 han de gamafi tuwabuki

    04 dere sehe manggi, amin beile, yoto taiji i baru hendume, sini ama

    05 jarut de cooha genefi sargan gaici adarame ombi, bi gaici adarame

    06 ojorakū seme henduhe manggi, jabume, mini ama sargan gaiha

    07 serengge, bahafi gajiha sain hehe be han de tuwabuha, 15/16 han

    08 gaihakū, cooha de yabuha beise seme mini ama de emken, sinde emken

    09 buhe kai, uttu oci acarakū kai seme henduhe, jai tere hehe be

    10 okdoko bade han gaiha manggi, amin beile geli minde gaji seme

    11 namtai fujiyang be takūraha bihe, namtai tere takūraha inenggi

    12 alahakū, jai inenggi 16/17 han de alahabi, han hendume, sikse inenggi

    13 alaha bicina, te gaji seci, bi emgeri beye acafi adarame bure

    14 sehebi, tere be buhekū seme dolori ushame, tehe bade oci sain

    15 cira akū, enggici oci ushara be han donjifi, ere hehei jalin de, ahūn

    Page 406

    01 deo ainu ushacun ombi seme, lenggeri dzung bing guwan de buhe,

    02 17/18 han tere be solho ehe seme buhengge waka, hafirabufi buhe, ere

    03 ilan, tusiyetu han hendume, cahar mimbe dailaha, muse emu gurun

    04 seci, mini karu cahar be dailaki seme, ini gisun de cahar de cooha

    05 genehe, boljoho bade jihekū, i encu dosifi boljoho cooha be aliyahakū

    06 jihebi, terei turgunde, 18/19 han, beise jili banjifi hendume, tusiyetu si

    07 acafi dailambi seme hendufi boljoho bade jihekū, cahar de membe ehe

    08 obufi, si cahar de sain oki seme membe geodebuhe kai, han, beise

    09 gisurefi muse %de gashūfi, yaya elcin ume takūrara, terei elcin jihe

    10 seme ume halbure, ede muse ehe gisun maktanaki seme henduhe bihe,

    11 amin 19/20 beile amasi boode isinjire onggolo, jugūn ci uthai foloho

    12 enggemu hadala uksin saca beneme elcin takūrahabi, elcin i niyalma

    13 han, beise i ushacun i gisun be gemu alanahabi, tere gisun be

    14 tusiyetu donjifi golofi, ere weile be, amin darhan baturu beile si sa

    15 seme emu bithe, han de emu bithe unggihe bihe, tere jihe elcin be 20/21

    Page 407

    01 han halbuhakū bošohobi, tere bošoho elcin be, gisun jurceme amin beil

    02 e

    03 halbuhabi, inde gajiha bithe be han de tuwabuhakūbi, han i šajin be

    04 jurcehengge, ere duin, jai han, beise toktobume gisurehe gisun, yaya

    05 beise ambasa sargan gaici, jui buci, han de fonji sehe bihe, amin

    06 beile 21/22 ini sargan jui be, han de fonjihakū, ulha bahara be gūnime,

    07 monggo i seter beile de buci, seter, minde juwe sargan bi, gaijarakū

    08 seme marara niyalma de murime ergeleme bume wajifi sarin gajiha

    09 manggi, han be solinjiha bihe, han hendume, bure de hebdehekū bime,

    10 sarin de ainu solinjiha 22/23 seme genehekū, jai geli seter i sargan

    11 jui be i sargan gaihabi, amin beile, han i baru hendume, seter de

    12 buhe sargan jui jobombi, seter i baru muse gisureki dere seme henduhe

    13 manggi, han hendume, musei juse be ya gurun de buhekū, atanggi

    14 jobobumbihe, bure fonde hebe akū, bufi jui 23/24 jobome deribuhe

    15 manggi, ainaha hebe jihe, bure de sini cisui buci, gisurere de inu sini

    16 cisui gisure seme ohokū, erei jalin inu kemuni ushame bihe, han i

    Page 408

    01 šajin be jurcehengge, ere sunja, jai ama han i bisire fonde, jase

    02 tuwakiyaci, anafu teci ja seme ba dendefi toktobuha bihe, jasei dorgi

    03 ba ehe ofi, jeku gaji seme sain ba be 24/25 tuwame jase neifi, juwe

    04 suwayan be cilin i ergi de, juwe šanggiyan be an ping ni ergi de,

    05 juwe fulgiyan be ši ceng ni ergi de guribuhe, juwe lamun i tehe

    06 jang i jan, jing yuwan i ba be ehe seme, amba hoton i ba be buhe,

    07 buhe ubu i ba i dabali enculeme hecemu golo de bilaha, jase be dabame

    08 25/26 tariha seme, amin beile i gūsa be weile arafi, tariha jeku be gemu

    09 siden de gaiha, jai geli jing yuwan i ba i sain usin be waliyafi,

    10 hecemu i golo de urhume tenehebi, jasei ergi waliyaha sain usin be

    11 han safi, amin beile i baru hendume, bata be alime tehe ubu i ba be

    12 waliyaci acarakū, jing yuwan i ba i 26/27 usin tarici isirakū oci,

    13 hecemu i golo de urhume unggire inu kai, hanci ba i hairakan usin be

    14 ainu waliyaha seme henduhe manggi, amba beile, manggūltai beile

    15 hendume, si šajin be jurceme bata be alime tehe ba be waliyafi

    Page 409

    01 gurihengge, sinde encu gūnin bikai seme henduhe, tere gisun de umai

    02 seme jabuhakū, erei encu gūnin aika oci, ini 27/28 daci tembi sehe

    03 hecemu golo de fekuki seme gūnihangge wakao, ere ninggun, amin

    04 beile, ini tolgin seme wecere ecike de alame, ama han seme mimbe

    05 tantambi, tantara de suwayan meihe seme jifi daliha, mimbe dalire

    06 enduri tere kai seme henduhebi, ere nadan, han cooha geneme, amin

    07 beile be hecen tuwakiya seme 28/29 werihe bihe, cooha genehe amala,

    08 nio juwang, jang i jan i ergi de juwe jergi abalahabi, jai geli

    09 abalambi seme niru arahabi, tere abalara morin i uthai ning yuwan,

    10 ginjeo i ergi be tabcin dosici eheo, doroi jalin de gūnirakū, tuwakiya

    11 sehe hecen be tuwakiyarakū, ini sebjen be dele arafi abalahangge, ere

    12 jakūn, cooha ci 29/30 neneme yoto taiji, hooge taiji jihe de, amin beile,

    13 han i morin i guwan i bade okdofi, kiduha jongko doro akū, hoton de

    14 tehe ambasa be juwe ashan de faidame tebufi, i dulimbade han i doroi

    15 tefi, jihe juwe taiji be aldangga emu jergi niyakūrabufi, hanci emu

    Page 410

    01 jergi niyakūrabufi tebeliyeme acahabi, 30/31 genehe han, beise saiyūn

    02 ,

    03 adarame yabuha, suwe geli adarame isinjiha seme emu gisun hono

    04 fonjihakū, beise, ambasa yaya bade coohalaci, han inu morilafi okdofi,

    05 jai soorin de tefi, niyakūn hengkin be alime gaimbi kai, ini beye be

    06 han arafi, fejergi beise be gidašahangge, ere 31/32 uyun, yung ping de

    07 jirgalang taiji, abatai taiji, sahaliyan taiji, jakūn amban, emu nirui

    08 ilata bayara, ing ni cooha be yooni werifi, han simiyan de jihe, jihe

    09 turgun, uksin saca, coohai agūra dagilaki, usin jeku be weilebuki, encu

    10 ba i monggo gurun jihebi sere, tede acaki, eiten weile be gemu

    11 jabdufi, bolori geli dosiki 32/33 seme jifi boode bihe amin beile, šoto

    12 taiji, emu nirui orita uksin be yung ping de tehe ilan taiji coohai

    13 niyalma be halame gene seme unggire de, amin beile hendume, mini

    14 deo jirgalang be bi gaifi teki seme henduhe manggi, han hendume,

    15 jirgalang biya goidame tefi joboho, boode jikini 33/34 seme henduhe,

    16 cooha tucike manggi, wecere ecike, sahalca ecike fudeme genehe bade,

    Page 411

    01 amin beile hendume, ama han i bisire fonde, mini deo be mini emgi

    02 yabubumbihe, ere han tehe ci, mini deo be mini emgi yabuburakū, bi

    03 genefi mini emgi gaifi tembi, maraci, fondo fondo keifulambi sehe

    04 manggi, juwe ecike 34/35 hendume, age tere gisun waka kai, ainu

    05 tuttu hendumbi sere jakade, amin beile, mini deo be waha jalin de

    06 mimbe ainambi seme gala sidahiyame henduhebi, ere juwan, amin beile

    07 yung ping hecen de dosime genere de, yung ping de tehe beise, nikan

    08 hafasa oktoko * manggi, amin beile emu sara tukiyere jakade, 35/36

    09 beile jili banjime hendume, nikan i iogi ts'anjiyang de hono juwe sara

    10 tukiyembi kai, bi amba beile bime, ainu emu sara tukiyembi seme

    11 morin šusihalame sara be waliyafi hecen de dosikabi, han i yabure de,

    12 emu sara tukiyere anggala, sara tukiyerakū jugūn i niyalma be

    13 jailaburakū yabumbi kai, ere 36/37 juwan emu, yung ping de isinaha

    14 ci, hecen i nikan be seyeme, han i ujihe be yebelerakū hendume, bi

    15 solho de cooha genefi, encu hecen be gaifi, hecen i dorgi irgen be

    Page 412

    01 wahakū sindafi unggihengge, gurun donjikini, han i hoton be gaiki

    02 seme algimbume sindafi unggihe kai, suwe han i hecen be gaimbi seme

    03 genefi, hecen be 37/38 bahakū, amasi jifi afaha yung ping ni hecen i

    04 nikan be ainu wahakū ujihe seme jing seyeme, ini yabuha jurgan be

    05 dele arame, gūwa i yabuha jurgan be wakalame, coohai niyalmai baru

    06 hendume, bi jifi geli suwembe eleburakū gamambio seme, ini beye be

    07 sain arame, han, beise be ehecume henduhengge, ere juwan juwe, i

    08 genefi 38/39 tabcilafi, jeng dz jeng sere hoton ini cihai dahahabi,

    09 dahaha hoton i nikan be beyei teile tucibufi, terei ulha ulin be gemu

    10 coohai niyalma be gaibuhabi, nikan be yung ping de gajifi, jakūn

    11 boo dendeme gaifi aha arahabi, daci dahaha hoton i nikan be necire

    12 anggala, afaha yung ping ni hoton i nikan be 39/40 umai necihekū

    13 wahakū ujihe be, geren gemu suwe saha kai, jortai nikan be eherebume,

    14 doro be efuleme, ehe gebu be abkai fejile algimbume yabuhangge, ere

    15 juwan ilan, yung ping de tehe beise jidere de, hecen i hafasa gasame,

    Page 413

    01 suwe geneci, be dahame geneki, membe ainu werifi genembi, suwembe

    02 genehe de, ere jihe 40/41 beile de, meni ergen guwerakū, urunakū

    03 bucembi sehebi, jidere darhan efu de, doroi jurgan i gisun be

    04 jasirakū, ushacun i gisun be jasime, han, mimbe weile arambi sere,

    05 ajige taiji encu gūsai niyalma be sacici, ainu weile akū, manggūltai

    06 beile jing weile araci, ainu weile akū, bi ehe oci, dorgideri henducina,

    07 41/42 han i jalin de faššara niyalma de ainaha weile seme jasihabi,

    08 geren be ehecume, doroi jalin de joborakū jasihangge, ere juwan duin,

    09 amin beile yung ping de tefi, karacin de sargan gaji seme takūrahabi,

    10 karacin, jui akū ai bure seme jabuhabi, geli takūrame, neneme jihe

    11 han, beise de sargan benjici adarame ombi, minde benjici 42/43

    12 adarame akū seme, burakū karacin be ergeleme elcin takūrame juwe

    13 sargan gaihabi, neneme gaiha serengge, karacin ce dorolome benjici,

    14 han emke, amba beile emke, manggūltai beile emke gaiha, burakū be

    15 ergeleme elcin takūrame gaihangge akū, ere tofohon, sunja biyai juwan

    Page 414

    01 de, luwan jeo be nikan cooha kafi, ilan inenggi ilan dobori 43/44

    02 afaci, ini beye dame generakū, sunja gūsai ing ni cooha emu nirui

    03 orita, jakūn gūsai bayara cooha emu nirui ilata be gaifi tefi, jortai

    04 sambime, hoton be gaibukini, cooha manakini seme ini beye generakū,

    05 geren cooha be gemu unggirakū, emu tanggū i juwe tanggū i unggici,

    06 komso oci, bata de wabukini, 44/45 hoton gaibuci, cooha gemu

    07 wajikini seme gūnifi genehekūbi kai, ini kubuhe lamun i gūsa bici,

    08 urunakū dame yali hecen arame afanambihe, sini hūsungge sehe

    09 ilan gūsa wajici, mini gūsa be gajime jiki seme gūnifi, luwan jeo i

    10 hoton be nikan de gaibufi, musei coohai niyalma jici, okdome ganahakū,

    11 coohai uncehen be aliyahakū, luwan jeo i 45/46 hoton gaibuha juwan

    12 ilan i inenggi uthai jimbi sere de, šoto taiji, geren ambasa tafulame

    13 hendume, emu hoton be gaibuha jalin abkai buhe ilan hecen be waliyafi,

    14 han i ujihe irgen be wafi ainu genembi seci ohakū, marame yung

    15 ping, ciyan an i hafan irgen be gemu wafi, ulin, ulha, doholon hehe be

    Page 415

    01 dele 46/47 arafi gajime, musei cooha be fejile arafi bargiyafi gajihakū

    02 ,

    03 ini jui hongkoto, gucu ardai, hūsibu, sirin, emungge, derdehei baru

    04 hebešeme, tesei gisun be inu seme gaifi, geren ambasa i gisun be waka

    05 seme daburakū jici, han ama i bisire fonde, ai ai gisun oci, doro

    06 de dosika beise ambasai baru hebdembihe kai, sini 47/48 goihoroko

    07 hongkoto i baru hebdeci, hongkoto si han ama i bisire fonde aibide

    08 bihe, si unenggi sure mergen oci, han ama simbe hode tukiyembihe

    09 dere, si teni mutuhao, simbe hebei gisun de atanggi dosimbuha bihe,

    10 sini jui i gisun, gucu sei gisun be inu arafi jici, yung ping ni hoton

    11 de nikan i cooha afanjifi, hoton gaibufi jiheo, tala i 48/49 cooha de

    12 afafi etehekū jiheo, tuttu oci jihe inu, nikan coohai baran tu ba *

    13 sahakū, genehe ci emu da sirdan gabtahakū, han i werihe sain cooha

    14 be tuciburakū, jortai silhidame doro efujekini seme, abkai buhe duin

    15 hecen be waliyafi, ujihe hafan irgen be wafi jihe, mini cooha be jortai

    16 same 49/50 manabuha seme, ere juwan ninggun amba weile de

    Page 416

    01 wambihe, wara be nakafi, loo de horiha, ini jušen booi aha,

    02 ulin ulha, hongkoto i jušen booi aha, ulin ulha be gemu gaifi, ini deo

    03 jirgalang taiji de buhe, i membe wame doro be efuleme jengki seme

    04 gūnihabi, 50/51 abka mende serebufi jakan jafabufi, be imbe wame

    05 jenderakū, etungge jengge bufi, loo de horifi ujimbi;

    06 šoto taiji be ainu tafulame etehekū, amin beile marame jici,

    07 holho * de amin beile be yoto taiji tafulaha adali, si geneci gene, bi

    08 mini juwe fulgiyan i gūsa be gaifi 51/52 tembi seme maraci ainaha, i

    09 marame jici, jidere uncehen lakcafi, si casi bata i baru karun sindafi

    10 jai amala jici, sini tafulaha mujangga kai, songgome tafulaha seci,

    11 si beile wakao, si heheo seme weile arafi, taiji be nakabuha, jušen gaifi

    12 ini ahūn yoto taiji de buhe, beyebe ahūn be dahakini sehe;